Arazi tipi (zemin montajlı) GES, çatı alanıyla sınırlı kalmadan geniş açık arazilerde kurulan, MW ölçeğine kadar büyütülebilen güneş enerji santralleridir. Tarım arazisi, boş sanayi parseli veya kullanılmayan geniş arazilere sahip olan işletmeler ve yatırımcılar için çatı tipi GES'in ölçek sınırlarını aşan bir çözümdür.
Arazi Tipi GES İçin Alan Hesabı
Kaba bir mühendislik kuralı olarak, 1 MWp kurulu güç için yaklaşık 1,5-2 hektar (15.000-20.000 m²) düz, gölgesiz arazi gerekir. Bu oran; panel teknolojisi, sıra aralığı ve arazi topoğrafyasına göre değişir. Küçük ölçekli 50-200 kWp'lik arazi projelerinde ise ihtiyaç 750-3.000 m² aralığındadır.
Sıra Aralığı (Row Spacing) Hesabı: Neden Önemli?
Zemin montajlı sistemlerde panel sıraları art arda dizilir; kış aylarında güneşin ufka yakın, alçak açıyla geldiği saatlerde arka sıra, öndeki sıranın gölgesinde kalabilir (self-shading). Bu kaybı önlemek için sıra aralığı, bölgenin kış gündönümü (21 Aralık) güneş yükseklik açısına göre hesaplanır:
Minimum Sıra Aralığı ≈ Panel Yüksekliği ÷ tan(Kış Gündönümü Güneş Açısı)
Gaziantep'in enlemi (~37°N) için kış gündönümünde öğle vakti güneş yüksekliği yaklaşık 29-30°'dir; bu değer sıra aralığı hesabında kullanılır. Pratikte GCR (Ground Coverage Ratio — panel alanının toplam araziye oranı) genellikle %35-45 aralığında tutularak hem gölgeleme önlenir hem de arazi verimli kullanılır.
Temel (Foundation) Tipi Seçimi
| Temel Tipi | Uygun Zemin | Not |
|---|---|---|
| Çakma Kazık (Driven Pile) | Yumuşak-orta sıkı toprak | Hızlı montaj, düşük maliyet |
| Vidalı Kazık (Ground Screw) | Orta sıkı, kayalık olmayan zemin | Sökülebilir, geri dönüştürülebilir |
| Beton Temel | Kayalık/sert zemin | Yüksek maliyet, maksimum stabilite |
Doğru temel tipi, zemin etüdü sonucuna göre belirlenir; yanlış seçim hem maliyeti gereksiz artırır hem de rüzgar yüküne karşı yapısal risk oluşturabilir.
Çatı GES ile Arazi GES Karşılaştırması
| Kriter | Çatı GES | Arazi GES |
|---|---|---|
| Ölçek Sınırı | Çatı alanıyla sınırlı | Arazi büyüklüğüne göre MW seviyesine kadar |
| Konstrüksiyon Maliyeti (kWp başına) | Görece düşük | Temel/kazık nedeniyle biraz daha yüksek |
| Statik Risk | Mevcut çatı statiğine bağlı | Zemin etüdüyle sıfırdan tasarlanır |
| Bakım Erişimi | Sınırlı | Kolay, tüm sıralara zeminden erişim |
OG Bağlantı ve Büyük Ölçekli Projeler
500 kWp üzeri arazi tipi projelerde genellikle orta gerilim (OG) şebeke bağlantısı gerekir; bu, dağıtım şirketi ile tek hat şeması, koruma koordinasyonu ve kısa devre analizi içeren ayrı bir teknik süreç gerektirir. Endüstriyel ölçekli OG bağlantı süreci hakkında detaylı bilgiyi Fabrikalar İçin Endüstriyel GES Maliyeti rehberimizde bulabilirsiniz.
Güvenlik, Çitleme ve Bitki Örtüsü Yönetimi
Arazi tipi santraller genellikle çevre güvenlik çiti ve kamera sistemiyle korunur. Panel altındaki bitki örtüsünün büyümesi, gölgeleme ve yangın riski oluşturmaması için düzenli biçilmeli veya bazı projelerde küçükbaş hayvan otlatmasıyla doğal olarak kontrol edilebilir — bu, arazinin tarımsal kullanımını GES ile birlikte sürdürmenin bir yoludur.
Hizmet Kapsamı
Arazi keşfi ve zemin etüdünden başlayarak; sıra aralığı/GCR hesabı, temel tipi seçimi, elektrik projesi, OG bağlantı süreci (gerekiyorsa), malzeme tedariki, montaj ve devreye alma sürecinin tamamını anahtar teslim yürütüyoruz. Kurulum sonrası 81 il servis ağımızla periyodik bakım ve arıza desteği sağlıyoruz.
Sıkça Sorulan Sorular
Genel bir kural olarak 1 MWp kurulu güç için yaklaşık 1,5-2 hektar (15.000-20.000 m²) düz, gölgesiz arazi gerekir; kesin alan sıra aralığı ve arazi topoğrafyasına göre değişir.
Arazinin eğimi, güneye bakan yönü, gölgeleme kaynaklarının olmaması, zemin etüdü ve şebeke/OG hattına yakınlığı ücretsiz keşif sırasında mühendislerimiz tarafından değerlendirilir.
Tarım arazisi statüsündeki parsellerde GES kurulumu, arazi vasfı ve ilgili mevzuata bağlıdır; bu konuda güncel durumu keşif sırasında birlikte değerlendiriyoruz.
kWp başına konstrüksiyon ve kablo maliyeti genellikle çatı tipine göre biraz daha yüksektir, ancak büyük ölçekte (MW seviyesi) ölçek ekonomisi bu farkı dengeler.
Kış aylarında güneşin alçak açıyla geldiği saatlerde arka sıraların öndeki sıralar tarafından gölgelenmesini (self-shading) önlemek için sıra aralığı mühendislik hesabıyla belirlenir.
Arazinize özel ücretsiz zemin etüdü ve GES fizibilite raporu alın
WhatsApp'tan Keşif İsteyin